Column: Aan de koning ligt het niet

In dit artikel:

Rick Evers schrijft in Weekend (editie 17) over de gebruikelijke beoordeling die de NOS de koning op zijn verjaardag voorlegt en de wisselende publieke waardering van het koningshuis. Na een daling sinds 2019 bereikten die cijfers in 2023 een dieptepunt, maar volgens voorlopige EenVandaag-cijfers is er nu weer een stijging zichtbaar. Dat brengt verlichting op Paleis Noordeinde, zowel bij het koningspaar als bij directe medewerkers.

Evers vergelijkt de aanpak van koning Willem-Alexander en koningin Máxima met die van Beatrix: inhoudelijk blijven zij vasthouden aan een stabiele koers en aan traditie, maar de werkwijze is veranderd. Waar bezoekprogramma’s vroeger vaak ruim van tevoren vaststonden en er meer beeld van binnenkomst en ontvangst werd getoond, is tegenwoordig striktere regie en afscherming van momenten gebruikelijk. De Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) speelt daarin een belangrijke rol en stelt grenzen aan wat naar buiten mag komen.

De column illustreert die kentering met korte anekdotes: Evers kreeg kritiek van de RVD nadat een menselijk, onvoorbereid moment — Willem-Alexander die informeert of camera’s klaar zijn terwijl hij op premier Jetten wachtte — zichtbaar werd. Ook tijdens een Amerika-bezoek wilde Máxima bijna iets zeggen tegen een verslaggeefster over een verblijf bij Trump, maar de RVD greep direct in. Volgens Evers had de RVD zulke momenten beter kunnen voorbereiden en hadden de koning en koningin zelf soms met een gevat antwoord kunnen neutraliseren.

Verder signaleert hij dat veel Nederlanders willen dat de prinsesdochters actiever deelnemen aan het openbare werk, maar dat Willem-Alexander en Máxima terughoudend lijken en vasthouden aan het model uit zijn jeugd. Uiteindelijk wijst Evers erop dat de recente stijging in vertrouwen laat zien dat het publiek het koningspaar ondanks de aangescherpte regie blijft steunen.