Column: Creatieve vrijheid kan bitter zijn

In dit artikel:

Columnist Rick Evers zet vraagtekens bij hoe nauw dramaseries over levende personen de werkelijkheid moeten volgen, met name aan de hand van Videolands serie over koningin Máxima. Waar Engelse producties als The Crown konden putten uit gelekte telefoontaps en diepgaande interviews, hebben Nederlandse makers blijkbaar minder toegang tot eerstehands informatie: Máxima en haar familie hebben de schrijvers niet uitgebreid gesproken. Volgens Evers leidt dat tot onnauwkeurigheden die het collectieve geheugen kunnen vertekenen.

Kleine verzinsels – zoals een vermeende tiara van Beatrix of dat Máxima ’s avonds van jurk wisselde voor een zwart broekpak – zijn onschuldig en mogelijk zelfs grappig voor de Oranjes. Minder acceptabel zijn slordigheden die met degelijk onderzoek voorkomen hadden kunnen worden: namen worden verkeerd uitgesproken (’Ari-a-ne’ in plaats van ‘Ariaan’), verkeerde nanny’s en zelfs foutieve premiers worden opgevoerd. Zulke fouten kunnen bij het publiek als vaste feiten blijven hangen.

De serie is wereldwijd succesvol, waardoor er al plannen lopen voor een vervolg met een nieuwe cast. Tegelijk werkt hetzelfde team aan een ander project met Mabel en Margarita in de hoofdrollen, onder de werktitel Oranjebitter — iets waarvan Evers vermoedt dat de familie daar niet op zit te wachten. Hij benadrukt dat sommige onderwerpen, zoals de moeizame voorbereidingen van prins Friso’s huwelijk met Mabel en de Margarita-affaire, pijnlijke hoofdstukken zijn die betrokkenen liever achter zich laten.

Evers wijst ook op de rol van Edwin de Roy van Zuydewijn, die sinds zijn echtscheiding regelmatig in de media opduikt en zelfs inzage in scripts eiste omdat hij wantrouwde dat zijn portret betrouwbaar zou zijn. Zijn herhaalde beschuldigingen vormen volgens de columnist dan weer een rijke bron voor scenarioschrijvers.

Kortom: dramaseries bieden kijkvoer en publieke fascinatie, maar zonder zorgvuldig onderzoek en betrokkenheid van de geportretteerden lopen makers het risico feiten te verdraaien en herinneringen blijvend te vervormen.