Column: Een balletje slaan met Trump

In dit artikel:

Rick Evers beschrijft hoe het contact tussen koning Willem-Alexander en minister-president Rob Jetten wel degelijk van betekenis is, maar minder zichtbaar en formeler beperkt dan sommige buitenstaanders denken. De Rijksvoorlichtingsdienst stuurde pas vijf weken na Jettens beëdiging een persbericht over hun eerste "wekelijkse gesprek", wat Evers verrassend vond; in 2025 stonden er bijvoorbeeld maar zeventien zulke afspraken in de agenda van de koning tegenover 52 mogelijke weken. Volgens paleis- en Torentje-kringen is direct fysiek overleg niet altijd nodig: telefoons houden de lijnen kort.

Die gesprekken blijven strikt vertrouwelijk, vinden onder vier ogen plaats en worden niet genotuleerd. Constitutioneel heeft de koning beperkte instrumentele macht: hij kan zich laten informeren, aanmoedigen en waarschuwen, en tekent routinematig wetsvoorstellen en staatsstukken als een soort opperambtenaar. Het weigeren van een handtekening zou een constitutionele crisis veroorzaken en wordt door ingewijden als ondenkbaar gezien.

Evers suggereert dat koningin Máxima meer daadwerkelijke invloed uitoefent via haar netwerken binnen politiek, ambtelijk apparaat en bedrijfsleven; haar inzet heeft volgens hem tastbare resultaten op terreinen als muziekonderwijs, jeugd-ggz, schuldenproblematiek en haar VN-werk opgeleverd.

Tenslotte bespreekt Evers de geplande gezamenlijke reis van Willem-Alexander, Máxima en Jetten naar de Verenigde Staten en het White House-ontvangst bij Donald Trump. Hoewel politiek gevoelig, verdedigt hij het bezoek vanuit het belang van continuïteit en bilaterale contacten — ook al was er mogelijk een informeel golfuitje gepland — en pleit hij ervoor diplomatieke toegangswegen open te houden, juist in onzekere tijden.