Donald Trump kondigt vernietigende aanval aan
In dit artikel:
De spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran liepen woensdag sterk op nadat president Donald Trump zei dat de VS nog diezelfde dag hard zouden terugslaan. De uitlating volgde op een incident maandag bij de Straat van Hormuz, waar een Amerikaanse Apache-helikopter werd geraakt door een Iraanse Shahed-drone en in zee moest landen; de twee bemanningsleden overleefden en werden na een moeilijke reddingsoperatie gered.
Aanvankelijk bagatelliseerde Trump het voorval omdat de piloten ongedeerd waren, maar hij gaf vervolgens toestemming voor vergeldingsaanvallen op Iraanse doelen, waaronder radarinstallaties en luchtafweersystemen. Iran veroordeelde de Amerikaanse acties en beschuldigt Washington ervan het diplomatieke spoor te ondermijnen; Teheran stelt dat voortdurende aanvallen en schendingen van het bestand onderhandelingen onmogelijk maken. Officieel geldt er sinds april een bestand, maar confrontaties in de regio gingen sindsdien door.
De escalatie beïnvloedde ook de energiemarkt: de Brent-olieprijs steeg boven de 92 dollar per vat uit vrees voor verstoringen rond de Straat van Hormuz, een vitale pijplijn voor wereldolie. Analisten wijzen erop dat Iran ondanks het militaire overwicht van de VS via regionale invloed en oliepolitiek economische druk kan uitoefenen.
Tegelijkertijd heeft het Internationaal Atoomenergieagentschap een resolutie aangenomen die Iran oproept volledige openheid te geven over zijn voorraden verrijkt uranium en inspecteurs toegang te verlenen. Waarnemers schatten dat Iran ongeveer 440 kilo sterk verrijkt uranium bezit, voldoende voor de productie van meerdere kernwapens, maar Teheran ontkent enige intentie tot bewapening en noemt de resolutie politiek gemotiveerd. De nucleaire kwestie blijft een belangrijk onderdeel van eventuele vredesonderhandelingen.
De onrust beperkt zich niet tot de VS–Iranrelatie: ook elders in het Midden-Oosten is de veiligheid fragiel. Israël voerde opnieuw aanvallen uit in Libanon, met dodelijke slachtoffers volgens lokale berichten; premier Netanyahu benadrukte dat Israël krachtig tegen Iran en bondgenoten zal optreden, terwijl Turkije waarschuwt voor grote gevolgen voor regionale stabiliteit. Met Trumps nieuwe dreigementen lijkt de kans op bredere militaire escalatie groter, ondanks voortgezette diplomatieke inspanningen.