Flinke clash tussen Lidewij de Vos en Renske Leijten in Nieuws van de Dag
In dit artikel:
Tijdens de uitzending van Nieuws van de Dag donderdagavond escaleerde een felle discussie tussen FVD-leider Lidewij de Vos en ex-SP’er Renske Leijten over de omstreden aanwezigheid van kandidaten met een dubieus verleden op de lijsten van Forum voor Democratie. De presentatie van Thomas van Groningen richtte de aandacht meteen op die kandidaten en op het feit dat andere partijen weigeren met FVD samen te werken vanwege die kwestie; De Vos reageerde dat die kritiek wordt opgeblazen en ziet het als een excuus van concurrenten om niet te hoeven samenwerken.
Leijten drong aan op concrete afstandsname van betrokkenen en wees erop dat sommige kandidaten in verklaringen en media-optredens hun eerdere uitspraken of sympathieën lijken te bagatelliseren. De Vos verdedigde zich door te zeggen dat uitspraken uit het verleden niet per definitie representatief zijn voor mensen die inmiddels tien jaar verder zijn, en keerde de beschuldiging om door Leijten te verwijten dat ook andere partijen onrustige of agressieve leden hebben gehad.
Later in de uitzending namen tafelgasten Victor Vlam en advocaat Bram Moszkowicz ook stelling tegen De Vos. Vlam betreurde dat niet alle betrokkenen publiek afstand hebben genomen, waardoor FVD volgens hem niet serieus op het “hoofdpodium” kan komen; Moszkowicz wees specifiek op antisemitische appberichten binnen FVD-kringen. De uitzending riep veel kijkersreacties op: veel mensen klaagden over een eenzijdige insteek en de toon van het debat, terwijl anderen juist moe waren van de aanhoudende focus op FVD en liever over bredere maatschappelijke problemen wilden horen.
Achtergrond van de controverse zijn concrete namen en verbanden: Daan Meershoek (nr. 2 Nijmegen), Tim van Setten (nr. 6 Rotterdam) en Vos Leijnse (nr. 10 Rotterdam) werden genoemd vanwege betrokkenheid bij de Geuzenbond, een identitaire jongerenorganisatie die door inlichtingendiensten wordt gevolgd. Reginald Eeckhout (nr. 7 Amsterdam) is verbonden aan Voorpost, dat door de AIVD als extreemrechts wordt beschouwd; hij bezocht onder meer bijeenkomsten van de Oostenrijkse neofascist Martin Sellner en was mede-oprichter van Erkenbrand, een groep die volgens de AIVD een autoritair, etnisch exclusief bestel nastreeft. Daarnaast duiken in 2020 gelekte JFvD-appgroepen opnieuw op met racistische en antisemitische berichten en lof voor extremistische figuren onder sommige, nu verkiesbare, deelnemers.
De uitzending zette daarmee het conflict tussen politieke verantwoordelijkheid en het verweer van FVD centraal: de partij ontkent systematische verbanden, terwijl tegenstanders en delen van het publiek vinden dat zulke enkele kandidaten het imago en de samenwerkingsmogelijkheden van de partij blijvend schaden.